De manieren waarop taal ons dagelijkse leven beïnvloedt

Taal heeft invloed op ons denken

Er worden wereldwijd ongeveer 7000 talen gesproken en die hebben verschillende geluiden, woorden en betekenissen. Nu is taal zeg maar echt mijn ding. Maar ik werd weer eens met mijn neus op de feiten gedrukt toen ik deze TED Talk keek van Lera Boroditsky.

3 voorbeelden hoe taal invloed heeft op ons dagelijks leven

In deze talk heeft zij het over verschillende talen en hoe het gebruik van een bepaalde taal invloed heeft op ons dagelijks leven. Aboriginals in Australië kennen bijvoorbeeld de woorden ‘links’ en ‘rechts’ niet. Om links en rechts te beschrijven, gebruiken zij de windrichtingen ‘noord, oost, zuid en west.’ Ook zijn er talen waar geen woorden zijn voor getallen. Dus zeven, acht en zo verder bestaat bestaat in die talen gewoon niet. Het gevolg: als je die taal spreekt, kun je niet tellen. Kun je het je voorstellen? Ander voorbeeld: in sommige talen heb je een woord voor een bepaalde kleur. In andere talen gaat het het over ‘lichte’ en ‘donkere’ kleuren. Als je in het Nederlands praat over de kleur blauw, dan heb je daar direct een beeld bij. Maar in het Russisch maken ze in hun taal direct een onderscheid tussen de verschillende soorten blauw waar ze tegelijkertijd ook weer verschillende woorden voor hebben. Waar gewoon ‘blauw’ voor ons duidelijk is, zijn zij gedwongen om een bepaalde tint blauw te benoemen.

Mannelijk en vrouwelijke structuren in taal

Nog een ander voorbeeld: taal heeft allerlei verschillende structuren om zaken in te delen en te categoriseren. Zo worden bepaalde dingen als ‘mannelijk’ of als ‘vrouwelijk’ aangemerkt. Dat is niet in elke taal hetzelfde. Zo is het woord ‘zon’ in het Duits vrouwelijk (die Sonne), terwijl het in het Spaans juist een mannelijk woord is (el sol). En voor het woord ‘maan’ geldt het omgekeerde. Der Mund in het Duits en la Luna in het Spaans. De vraag die hierbij gesteld kan worden is of taal invloed heeft op hoe mensen denken? In dit geval, denken Duitsers bij de zon aan iets meer vrouwelijks dan Spanjaarden? En bij de maan aan iets mannelijks? Het antwoord daar op is ja. Als je bijvoorbeeld Duits- en Spaanstaligen vraagt om een brug te beschrijven, die grammaticaal vrouwelijk is in het Duits en mannelijk in het Spaans, beschrijven Duitser een brug met stereotype vrouwelijke woorden zoals ‘mooi’ en ‘elegant’. Spanjaarden daarentegen gebruiken typisch mannelijk woorden als ‘sterk’ en ‘lang’ om een brug te beschrijven.

Verschillende betekenissen van taal in gebeurtenissen

Mensen die een andere taal spreken dan de jouwe, letten op andere dingen. Waar ze op letten, is afhankelijk van wat hun taal van hen vereist. Dit is een onbewust proces. Stel dat je hetzelfde ongeluk laat zien aan Engelstaligen en aan Spaanstaligen. Dan zullen Engelstaligen onthouden wie het heeft gedaan, terwijl de Spaanstaligen zullen onthouden dat het een ongeluk was is. Zij onthouden vooral de context en niet de schuldvraag. Vanuit dit oogpunt kan taal zelfs invloed hebben op schuld en straffen. Stel: je ziet dat iemand per ongeluk een vaas omstoot. In het Nederlands zou je dan kunnen zeggen: ‘Hij heeft de vaas gebroken’ of ‘de vaas is gebroken’. Maar zelfs als je letterlijk ziet wat er gebeurt, dan nóg zorgt de manier waarop dat wordt beschreven ‘hij geeft de vaas gebroken’ of ‘de vaas is gebroken’, ervoor dat je iemand meer de schuld geeft of straft als je een schuldige benoemt en zegt ‘hij heeft de vaas gebroken’. Ondanks dat je dus ziet dat het een ongeluk was. Taal stuurt dus onze manier van denken en redeneren. Dit heeft gevolgen voor schuld en onschuld. Straffen en belonen. Voor de manier waarop we de wereld zien.

Wat betekent deze info voor jouw taalgebruik?

Samenvattend: taal beïnvloedt je denken en daarmee je wereld om meer manieren dan je waarschijnlijk voor mogelijk houdt. Met het inzicht dat taal de manier van jou denken vormt, wil ik je vragen eens na te denken over vraag: ‘waarom denk ik, wat ik denk?’ En ‘welke gedachten wil ik creëren?’. Je zult merken dat je taalgebruik je in positieve zin zal verrassen als je hier serieus mee aan de slag gaat.

Je moedertaal kun je niet veranderen. Wat je wel kunt veranderen is de manier waarop je taal gebruikt en wat de impact daarvan is. Dit kan je communicatie versterken. Het maakt je krachtiger. Autonomer en assertiever.

Meer weten over dit onderwerp?

Neem contact met me op als je wilt weten hoe jouw taalgebruik jouw manier van denken vormt. En hoe je jouw taalgebruik in je voordeel kunt laten werken.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *